PKCG: ,,Euro model” u praksi – tri ilustrativna scenarija na primjeru hipotetičke kompanije sa 10 zaposlenih

,,Privreda ne osporava cilj daljeg rasta zarada i životnog standarda građana. Međutim, održiv rast plata mora pratiti rast produktivnosti i ekonomskih rezultata, kao i sposobnost kompanija da dugoročno finansiraju veći trošak rada”, ističe PKCG.

Komora je uradila tri ilustrativna scenarija efekta primjene Euro modela na primjeru hipotetičke kompanije sa 10 zaposlenih: jedan sa osnovnom školom, šest sa srednjom školom i tri sa fakultetom, od kojih je jedan početnik.

,,Struktura zaposlenih je ista u sva tri scenarija. Obračun obuhvata ukupna sredstva potrebna za isplatu neto zarada: porez na dohodak, prirez (obračunat po stopi od 15 odsto, koja se primjenjuje u Podgorici) i doprinose koji se plaćaju na zaradu, po važećim propisima i po predloženim izmjenama”, navodi PKCG..

Scenario 1

,,Svi zaposleni na zakonskom minimumu. Svih deset zaposlenih danas prima važeći minimalac: 600 eura zaposleni sa osnovnom i srednjom školom, a 800 eura zaposleni sa fakultetom. Po Euro modelu moraju primati najmanje 1.000, 1.250 i 1.400 eura. Ukupna sredstva potrebna za isplatu zarada rastu sa 7.537 eura na 13.448 eura mjesečno, odnosno sa 90.450 eura na 161.371 eura godišnje. To je 70.921 eura više godišnje, ili rast od 78,4 odsto”, navodi PKCG.

Scenario 2

Zaposleni sa različitim zaradama, povećanje samo do zakonskog minimuma. Zaposleni sa osnovnom školom danas ima neto zaradu od 600 eura. Kod zaposlenih sa srednjom školom jedan izvršilac ima 600 eura, jedan izvršilac 700 eura, dva izvršioca po 800 eura, jedan izvršilac 900 eura i jedan izvršilac 950 eura.

Kod zaposlenih sa fakultetom početnik ima 800 eura, jedan izvršilac 1.100 eura i jedan izvršilac 1.300 eura.

,,Ako poslodavac zarade podigne samo do novog zakonskog minimuma, zaposleni sa osnovnom školom prima 1.000 eura, svih šest izvršilaca sa srednjom školom po 1.250 eura, a sva tri izvršioca sa fakultetom po 1.400 eura. Ukupna sredstva potrebna za isplatu zarada rastu sa 10.107 na 13.448 eura mjesečno, odnosno sa 121.289 na 161.371 eura godišnje. To je 40.083 eura više godišnje, ili rast od 33 odsto. U tom slučaju svi zaposleni istog nivoa kvalifikacije primaju istu zaradu, bez obzira na to koliko su do sada zarađivali”, ističe PKCG.

Scenario 3:

Ista kompanija, uz očuvanje odnosa među zaradama.

,,Zaposlenom sa osnovnom školom zarada raste sa 600 na 1.000 eura, odnosno za 66,7 odsto. Da bi ostali zaposleni zadržali isti procentualni odnos prema toj zaradi, i njihove zarade će porasti po istoj stopi, a tamo gdje je to manje od novog zakonskog minimuma, do iznosa minimuma. Tako kod zaposlenih sa srednjom školom jedan izvršilac sa 600 eura i jedan izvršilac sa 700 eura prelaze na 1.250 eura, dva izvršioca sa 800 eura na po 1.333 eura, jedan izvršilac sa 900 na 1.500 eura i jedan izvršilac sa 950 na 1.583 eura”, navodi PKCG.

Kod zaposlenih sa fakultetom početnik prelazi sa 800 na 1.400 eura, jedan izvršilac sa 1.100 na 1.833 eura i jedan izvršilac sa 1.300 na 2.167 eura.

,,U tom slučaju ukupna sredstva potrebna za isplatu zarada rastu sa 10.107 na 15.637 eura mjesečno, odnosno sa 121.289 na 187.647 eura godišnje. To je 66.359 eura više godišnje, ili rast od 54,7 odsto u odnosu na sadašnje stanje, odnosno 16,3 odsto više nego u drugom scenariju. Ta razlika je cijena očuvanja odnosa među zaradama zaposlenih”, ističe PKCG.